Op pad met een weidevogelbeschermer

Als webmaster van deze website moest het er natuurlijk een keer van komen: mee met iemand van de vrijwillige weidevogelbescherming Randmeerkust. Ik had het genoegen om voor het eerst wat nesten te zoeken samen met Flip Nijhoff.

Het was zaterdagavond rond de klok van half acht. Het was nog prachtig weer ongeveer een graad of 20. Via de Oostelijke Rondweg verlieten we Elburg en aan de Wijkerwoldweg was het dan zo ver: voor het eerst het weiland in! Op de planning stond een inspectie van reeds gevonden nesten op het programma. Vanaf de weg was al te zien dat de boer in kwestie keurig rekening had gehouden met de gevonden nesten tijdens het maaien. Voor de boer is het heel duidelijk te zien waar de nesten zich precies bevinden in het veld. Flip en de andere vrijwilligers markeren dit duidelijk door stokken aan weerszijden van elk nest te plaatsen. Het nest zelf bevind zich vrijwel precies in het midden van beide stokken. De boer maait vervolgens keurig om het kievitsnest heen. Dat zorgt voor diverse groenstroken in het maaiveld.

 

Gespaarde nesten
Groenstroken zijn een levend voorbeeld van door de boer gespaarde nesten tijdens het maaien.

 

Op dit perceel lagen twee groenstroken. Er zijn dus al eerder twee nesten gevonden, gemarkeerd door de weidevogelbescherming en gespaard door de boer. We hebben gekeken of de eieren in deze nesten zijn uitgekomen. Dit was het geval! In het eerste nest lagen de eischalen zelfs nog. Zie onderstaande foto.

 

Uitgekomen kievitseieren
Uitgekomen grutto eieren

 

We vervolgenden onze weg iets verder buiten Elburg. Gewapend met een verrekijker kreeg ik bij een ander stuk land de opdracht om een scholekster te spotten. Voor mij was dit even zoeken, maar Flip zag in een fractie al direct de scholekster maar ook plekken waar mogelijk nog wel eens nesten konden liggen. Ik heb geleerd om te luisteren naar de natuur. De weidevogels vliegen voortdurend over het perceel om jongen te waarschuwen dat er volk op komst is.

Het perceel wat we hebben onderzocht op nesten was inmiddels klaargemaakt voor de komende maisoogst. Als nieuweling vond ik het dan ook tamelijk lastig om tussen het zand nesten te spotten. Flip heeft daar overduidelijk veel meer ervaring in en loopt vrijwel rechtstreeks op het eerste de beste nest af. Ik wist op dat moment dat ik nog een lange weg te gaan had.

gruttonest

Gelukkig was Flip niet alleen erg ervaren maar ook nog eens behulpzaam. Hij leerde me te kijken naar de afwijkingen op het perceel bijvoorbeeld kleine takjes of stukjes te ontdekken. Dit vormt vaak een aanwijzing dat er mogelijk een nest in de buurt ligt. Ik kreeg het wel onder de knie om de afwijkingen op het perceel te ontdekken maar liep alsnog een meter langs het tweede gruttonest zonder deze op te merken!

Het bleek alles behalve eenvoudig te zijn om nesten te ontdekken. Maar doordat je er steeds meer van leert raak je wel gemotiveerd om nesten te vinden, het wordt op den duur een sport om een nest te vinden. Al met al loop je ook heerlijk door de natuur, kom je goed aan je dagelijks aanbevolen hoeveelheid lichaamsbeweging, komt je geest helemaal tot rust en ben je nog eens nuttig ook!

Ben je enthousiast geworden? De weidevogelbescherming Randmeerkust is nog op zoek naar vrijwilligers. Ik kan het na mijn eerste ervaring van harte aanbevelen!

 

 

 

kievitsei

Eerste kievitsei Nunspeet gevonden

Donderdag 24 maart is het eerste kievitsei in de gemeente Nunspeet gevonden. Het ei werd gevonden door 2 leden van de Werkgroep Vrijwillige Weidevogelbescherming Randmeerkust.

De Werkgroep Vrijwillige Weidevogelbescherming Randmeerkust helpt de boeren bij het vinden en beschermen van nesten van weidevogels. Op de foto inspecteert burgemeester Dick van Hemmen van Nunspeet (midden) het ei. Hij wordt geflankeerd door beide vinders: Quirijn Westdorp (links) en Be Berghorst (rechts).

kievitsei

weidevogels

Eerste kievitsei Oldebroek gevonden

Zaterdag 19 maart heeft Gijs v.d. Brink het eerste kievitsei in de gemeente Oldebroek gevonden.

Gijs is lid van de Werkgroep Vrijwillige Weidevogelbescherming Randmeerkust. Deze groep vrijwilligers helpt de boeren bij het vinden en beschermen van nesten van weidevogels.

Op de foto de schouw van de eieren door burgemeester Adriaan Hoogendoorn van Oldebroek (rechts) en de vinder Gijs v.d. Brink (midden).

Links op de foto Sjirk Overal, coordinator van de Werkgroep Vrijwillige Weidevogelbescherming Randmeerkust.

 

 

Eerste kievitsei 2016 Oldebroek

Eerste kievitsei Elburg gevonden

Donderdagmorgen 17 maart heeft Joop Bosman het eerste kievitsei in de gemeente Elburg gevonden. In het nestje lagen zelfs al 4 eieren.

Joop is lid van de Werkgroep Vrijwillige Weidevogelbescherming Randmeerkust. Deze groep vrijwilligers helpt de boeren bij het vinden en beschermen van nesten van weidevogels.

Op de foto de schouw van de eieren door de burgemeester van Elburg Frans de Lange (links) en de vinder Joop Bosman (rechts).

Onder toeziend oog van de eigenaar van het weiland waar de eerste eieren gevonden zijn: Albert van Loo (midden).

 

Eerste kievitsei Elburg in 2016 gevonden

Bekendmaking aanwijzingsbesluit rustgebieden winterganzen

GEDEPUTEERDE STATEN VAN GELDERLAND

Maken bekend dat zij de begrenzing van de rustgebieden voor winterganzen hebben vastgesteld conform bijgaande kaart en onderstaande uitgangspunten.

De rustgebieden maken deel uit van het provinciaal ganzenbeleid. Zij zijn bedoeld om overwinterende ganzen rust te bieden in perioden dat buiten deze gebieden ganzen opzettelijk verstoord dan wel verjaagd mogen worden met ondersteunend afschot. In de provinciale vrijstellingverordening alsmede de ontheffing voor de bestrijding van ganzenschade wordt derhalve naar de begrenzing van deze rustgebieden verwezen. Tevens is deze begrenzing van belang voor de tegemoetkomingen bij landbouwschade die door het Faunafonds of diens rechtsopvolger worden verleend alsmede voor de provinciale subsidieregeling.
Als rustgebied zijn aangewezen:

  • graslandgebieden
  • gebied gebruikt door concentraties winterganzen
  • gebied nabij slaapplaatsen (< 500 m )
  • gebied met een compacte vorm en groter dan 500 ha
  • Vogelrichtlijn N2000-gebied. Ook deze kan als rustgebied worden aangewezen om vergoeding mogelijk te maken
  • Gebieden met draagvlak van eigenaren. (min. 80% vrijwillig)
  • Geen windmolens (< 300m)

 

Voor de aangewezen rustgebieden geldt het volgende beleid ten aanzien van tegemoetkomingen bij ganzenschade:

  • Er wordt geen drempelbedrag gehanteerd door het Faunafonds
  • Er wordt geen behandelbedrag in rekening gebracht.
  • Van de getaxeerde schade wordt 100% vergoed.
  • Er wordt een toeslag van €50,- per schadehectare uitgekeerd
  • Schade aan oktobergras wordt niet vergoed.

Binnen de rustgebieden geldt het volgende beleid ten aanzien van jacht, schadebestrijding, stand regulatie en ruimtelijke doorwerking van de Omgevingsvisie:

  • Jacht is toegestaan, mits winterganzen niet worden verontrust van 1 november tot 1 april.
  • Binnen rustgebieden is schadebestrijding van ganzen niet toegestaan van 1 november tot 1 april. Schadebestrijding van vos, kraai en Canadese gans op basis van vrijstellingen is mogelijk mits trekganzen niet worden verontrust.
  • Nestreductie is mogelijk van 1 februari tot 1 juni .
  • Afschot koppelvormers (paartjes van ganzen die in het gebied gaan broeden) is mogelijk van 1 februari tot 1 april, mits trekganzen niet worden verontrust.

Daar waar overlap plaatsvindt met de Vogelrichtlijngebieden die mede voor ganzen zijn aangewezen geldt het strengere beschermingsregiem van de Vogelrichtlijngebieden. Dat betekent onder andere dat in deze gebieden al vanaf 1 oktober geen verstoring dan wel schadebestrijding met behulp van het geweer mag plaatsvinden.

  • De provincie staat de plaatsing van windturbines in rustgebieden niet toe en zal niet meewerken aan ruimtelijke planvorming hiervoor. Voor ganzen geldt dat het behoud van open gebied essentieel is.
  • Locaties in de nabijheid van deze gebieden moeten beoordeeld worden op het effect van de turbinesop het functioneren van de gebieden. Dit is mede afhankelijk van de soort turbine, ligging van het gebieden de vogelsoorten die zich in het gebied bewegen.

De vertaling van de rustgebieden naar de nieuwe begrenzing van de Groene Ontwikkelingszone zal plaatsvinden in het kader van de Actualisatie Omgevingsvisie 2016. Tot die tijd zal de nieuwe kaart van de rustgebieden alleen bepalend zijn voor het ganzenbeleid en heeft deze nog geen gevolgen voor het ruimtelijk beleid.

Dit besluit treed in werking met ingang van de dag na de publicatie van uitgifte van het provinciaalblad waarin het wordt geplaatst. Tegelijkertijd wordt het herzieningsbesluit foerageergebieden voor overwinterende ganzen en smienten van 5 juli 2005, nr RE2004.82554 ingetrokken

 

Rechtsmiddelen

Belanghebbenden kunnen binnen zes weken na dagtekening van het besluit hiertegen een beroepschriftindienen bij de rechtbank Gelderland (Postbus 9030, 6800 EM Arnhem). Zij die partij zijn in de hoofdzaakkunnen bij de voorzieningenrechter van de rechtbank Gelderland (Postbus 9030, 6800 EM Arnhem) een verzoek indienen om een voorlopige voorziening te treffen.
Voor individuele burgers (niet voor advocaten en ook niet voor gemachtigden namens een bedrijf of een organisatie) bestaat de mogelijkheid digitaal beroep of een verzoek om een voorlopige voorziening in te dienen. Meer informatie kunt u vinden op www.rechtspraak.nl.
Voor het behandelen van een verzoek om een voorlopige voorziening wordt griffierecht geheven. Over de hoogte en de wijze van betaling van het griffierecht kunt u informatie verkrijgen.

 

kaart rustgebieden winterganzen

Kaart: Rustgebieden winterganzen

ganzenrustgebied

Ganzenrustgebied

Betere bescherming van Weidevogels door de inzet van drones

Nieuwe innovaties zoals drones die zijn uitgerust met infraroodcamera’s kunnen een bijdrage leveren aan het opsporen van Weidevogelnesten. Op deze manier zijn weidevogelbeschermers nog beter in staat om deze nesten te beschermen. Zo blijkt uit een onlangs afgerond haalbaarheidsonderzoek dat door Brandhof Natuur en Platteland, Landschap Overijssel en Clear Flight Solutions is uitgevoerd. Een betere bescherming van weidevogels is noodzakelijk. Ondanks alle inspanningen van vele vrijwilligers en boeren neemt de weidevogelstand over het algemeen al jaren af.

 

Bescherming door vrijwilligers
Vrijwilligers en boeren leveren jaarlijks een enorme bijdrage aan het behoud van weidevogels in Nederland. Totaal in Nederland worden er op jaarbasis meer dan 70.000 nesten van de grutto, scholekster en kievit gevonden en beschermd. Hoewel dit veel lijkt blijkt dit toch maar een bescheiden deel te zin van het totaal aantal nesten wat er in onze weilanden te vinden is. Eveneens zijn ook niet op alle plekken in Nederland voldoende vrijwilligers en worden ook niet alle nesten ontdekt omdat de vogels ze verstoppen. De kern van het probleem is dat veel onontdekte nesten tijdens het bewerken van het land sneuvelen. Dit is natuurlijk direct van invloed

Binnen het haalbaarheidsonderzoek is de technische en praktische haalbaarheid van het opsporen van nesten met drones getoetst. Hierbij werd getest met opgewarmde kippeneieren en een duif, maar ook werden echte weidevogelnesten opgespoord.

 

Bescherming door drones is haalbaar
Drones uitgerust met een zeer gevoelige infraroodcamera zijn in staat om nesten vanuit de lucht te herkennen. Maar eveneens kan de locatie van elk nest worden doorgegeven. Een drone kan in slechts één uur tijd maar liefst 40 hectare grasland afspeuren op nesten. De coördinaten van de gelokaliseerde nesten worden vervolgens direct doorgestuurd naar de landelijke database met nesten. Vrijwilligers en boeren die hier toegang toe hebben krijgen zodoende direct inzicht in alle nestlocaties. Een ander bijkomend voordeel is dat bij het opsporen vanuit de lucht natuurlijk geen geursporen naar nesten ontstaan, waardoor het voor roofdieren lastiger wordt om de nesten te vinden. De weidevogels zelf blijken gelukkig  nauwelijks verstoord te worden door de drone.

Tijdens het onderzoek zijn diverse demonstraties gegeven voor partijen die zich bezig houden met de bescherming van weidevogels. Alle betrokkenen zijn ervan overtuigd dat infrarood drones een enorme bijdrage leveren aan een effectiever  weidevogelbeheer. De initiatiefnemers hebben er vertrouwen in dat zij op korte termijn financiering vinden en met de verdere ontwikkeling kunnen starten.

 

 

Gerrit Stomps uit Eibergen is Gelderse boerenlandvogelvrijwilliger 2016

PERSBERICHT, Rozendaal, 22 februari 2016

Zaterdag 20 februari is Gerrit Stomps van de Weidevogelgroep Eibergen verkozen tot Gelderse boerenlandvogelvrijwilliger van 2016. Tijdens de Provinciale Startdag Vrijwillige Boerenlandvogelbescherming in Bennekom maakte Arjan Vriend, directeur van Stichting Landschapsbeheer Gelderland (SLG), de winnaar bekend. Gerrit Stomps ontving een glazen kievit en een oorkonde. De Provinciale Startdag is de aftrap van het weidevogelseizoen voor zo’n 450 vrijwillige boerenlandvogelbeschermers in Gelderland. Elk jaar zetten zij zich in voor de bescherming van weide- en akkervogels.

 

Gerrit Stomps is al vele jaren weidevogelbeschermer in de Achterhoek. Volgens de jury vertoont hij een grote inzet als coördinator van de Weidevogelgroep Eibergen. Op allerlei manieren brengt hij het beschermingswerk onder de aandacht: organiseren van excursies, werven en begeleiden van nieuwe vrijwilligers, voorlichting aan de jeugd en door op open dagen te staan. Gerrit informeert de boeren enthousiast over het weidevogelbeschermings-werk. Jaarlijks zet hij de ‘weidevogelboer van het jaar’ in de gemeente Berkelland in het zonnetje. Ook zet Gerrit zich in voor akkervogels als de patrijs in de gemeente Berkelland.

 

De Provinciale Startdag vond plaats in zalen- en gemeentecentrum De Brink in Bennekom. De coördinatoren van de Gelderse boerenlandvogelgroepen kwamen bij elkaar om hun kennis over boerenlandvogels te vergroten, ervaringen uit te wisselen en instructies te ontvangen voor bescherming en monitoring van weide- en akkervogels. De verkiezing van de Gelderse boerenlandvogelvrijwilliger van het jaar is bedoeld om vrijwilligers te bedanken en te stimuleren.

 

Vrijwillige weidevogelbescherming
In het voorjaar komen de weidevogels weer terug uit hun overwinteringsgebieden. Binnenkort roepen en baltsen kievit, grutto, scholekster, tureluur en wulp weer boven akkers en weilanden. Zonder de bescherming door vrijwilligers en de medewerking van boeren en loonwerkers zouden weidevogels op veel plaatsen geen kuikens groot krijgen. Dankzij de inzet van vrijwillige weidevogelbeschermers zoals Gerrit Stomps worden de nesten tijdig opgespoord en beschermd. Tijdens landbouwwerkzaamheden worden deze nesten vervolgens ontzien. Hierdoor stijgt het percentage uitgekomen nesten aanzienlijk en worden meer kuikens grootgebracht. In 2015 hebben de Gelderse weidevogelvrijwilligers maar liefst 6008 weidevogelnesten beschermd.

 

“Vrijwilligers zijn onmisbaar”
Arjan Vriend van SLG: “Vrijwilligers die zich inzetten voor boerenlandvogels worden steeds belangrijker. Zelfs de kievit begint het moeilijk te krijgen. Dit jaar is dan ook uitgeroepen tot Jaar van de Kievit. We roepen geïnteresseerden van harte op zich als vrijwilliger aan te melden bij een van de 32 boerenlandvogelgroepen in Gelderland.” Kijk voor meer info op www.landschapsbeheergelderland.nl/vrijwilligerswerk. SLG coördineert al ruim 20 jaar de uitvoering van de vrijwillige boerenlandvogelbescherming in onze provincie. Vrijwilligers worden voorzien van materialen, informatie en advies.

 


Noot voor redactie:
Neem voor meer informatie contact op met de coördinator vrijwillige weidevogelbescherming Karen Hinkamp van Stichting Landschapsbeheer Gelderland, telefoon 026-3537444 / 06- 22885234 of via k.hinkamp@landschapsbeheergelderland.nl. Gerrit Stomps is te bereiken op 0545-473850.

Vrijwillige Weidevogelgroep Randmeerkust gehuldigd

Tijdens de startbijeenkomst van het Weidevogelseizoen 2016 in Bennekom op 20 februari werd de Vrijwillige Weidevogelgroep Randmeerkust in de bloemetjes gezet voor haar prestaties in 2015.

Deze groep vrijwilligers slaagde er in 2015 als eerste groep in Gelderland in om alle gegevens 100% digitaal aan te leveren: alle nestlocaties werden op basis van GPS-coordinaten aangeleverd. Daarnaast wist de Vrijwillige Weidevogelgroep Randmeerkust het aantal gevonden legsels in 2015 meer dan te verdubbelen.

Op de foto de huldiging van de coördinatoren; Flip Nijhoff (links) en Sjirk Overal (rechts). Op deze startbijeenkomst werd ook bekend gemaakt dat 2016 het Jaar van de Kievit gaat worden. Dat betekent extra aandacht en maatregelen om de kievitstand in Nederland op peil te houden.

 

jaar van de kievit

 

20160220_122111_resized

SONY DSC

Tekst en foto van Janoh de Groot, Elburg

Rapen kievitseieren ook in Friesland verboden

Het einde dreigt voor een Friese traditie. Het is dit jaar niet toegestaan om kievitseieren te zoeken en te rapen. Dat heeft de Raad van State (RvS) onlangs bekendgemaakt.

Het gaat niet goed met de kieviten in Friesland. Hun aantal daalt elk jaar met ongeveer 3 procent en hun leefgebied wordt steeds kleiner. Hoewel Friesland eerder wel toestemming had gegeven voor de jacht op het eerste kievitsei, werd men alsnog teruggefloten door de Raad van State, de hoogste bestuursrechter.

Door deze uitspraak, die volgde op een door de Faunabescherming aangespannen zaak, mag de Bond Fries VogelWachten van 1 maart tot en met 8 april geen kievitseieren rapen.

Verrassing
De uitspraak komt voor de Bond Friese VogelWachten als een verrassing. ”Wij zijn zwaar teleurgesteld en hadden dit totaal niet verwacht”, aldus een woordvoerder.

”De rechtbank heeft het bezwaar al twee keer ongegrond verklaard, en nu komt de Raad van State met een ander oordeel.” Volgens de Bond Friese VogelWachten zijn de kieviten nog wijdverspreid door de provincie en is er sinds 2009 juist sprake van stabilisatie.

Gehalveerd
De populatie van kieviten was in 2013 bijna gehalveerd ten opzichte van 1996, aldus de Raad van State. De RvS sprak in 2012 al haar zorg uit over de voortgaande daling in de kievitenpopulatie.

Het rapen van kievitseieren is in Nederland verboden, op Friesland na. Vanwege de traditie verleende het provinciebestuur in januari 2013 een ontheffing op grond van de Flora- en Faunawet waarmee in de periode van 2013 tot en met 2015 kievitseieren mochten worden geraapt.

In 2013 ging het om 6307 kievitseieren en in 2014 om 5939. Voor 2015 was nog geen aantal vastgesteld.

Video: Reactie Raad van State